IV KONFERENCJA

HOSPICJUM IM. KS. E. DUTKIEWICZA SAC

Interdyscyplinarne aspekty opieki u kresu życia

 

Gdańsk, 5–6 października 2018

Europejskie Centrum Solidarności

 

Dzień 1

5 PAŹDZIERNIKA 2018

 

9.00–11.45 WARSZTATY

Warsztaty psychologiczne
1. Jak się nie spalić, dobrze pracując? Przeciwdziałanie zespołowi zmęczenia pomaganiem | dr Maria Rogiewicz
2. Przekazywanie trudnych informacji w opiece paliatywno-hospicyjnej | dr Dominik Krzyżanowski, mgr Agnieszka Paczkowska
3. Sytuacja opiekunów rodzinnych. Analiza przypadków | mgr Anna Marlęga-Woźniak

Warsztaty medyczne
9.00–11.45 Dializa otrzewnowa | mgr Ewa Malek
9.00–11.45 Obsługa portów | dr Rafał Młynarski
9.00–10.20 Możliwość fizjoterapii w pracy z chorym unieruchomionym | dr n.k.f. Agnieszka Wójcik, dr Anna Pyszora , mgr Iwona Maciejewska 
10.25–11.45 Terapia kompresyjna w obrzęku chłonnym związanym z zaawansowaną chorobą nowotworową |
mgr Joanna Kurpiewska, mgr Dorota Rybak

8.00–12.00 Rejestracja uczestników konferencji
12.00–12.10 Inauguracja konferencji
12.10–12.50 Sesja rocznicowa. 35-lecie Hospicjum ks. E. Dutkiewicza SAC

12.50–14.10 Sesja I. Opieka paliatywna wczoraj, dziś i jutro
moderator: dr Anna Janowicz

12.50–13.20 Opieka paliatywna wczoraj, dziś i jutro. Wieczne wyzwania - dr Robert Twycross
13.20–14.10 Debata: Dobre praktyki i trudności w opiece paliatywno-hospicyjnej 
lek. med. Andrzej Gryncewicz, ks. dr hab. Piotr Krakowiak, prof. UMK, mgr Agnieszka Paczkowska,
dr Leszek Pawłowski, mgr Elżbieta Skowrońska, dr Robert Twycross

14.10–15.10 Przerwa na lunch

15.10–16.40 Sesja II. Dobre praktyki w opiece paliatywno-hospicyjnej
moderator: dr Anna Janowicz

15.10–15.30 Jak wspierać chorego w chorobie przewlekłej? - dr Maria Rogiewicz
15.30–15.50 Czy zmiany  społeczne i demograficzne wymuszą u nas zmiany w opiece u kresu życia? - ks. dr hab. Piotr Krakowiak, prof. UMK
15.50–16.10 Zapomniani żałobnicy są wśród nas. Program wsparcia osieroconych dzieci i nastolatków Tumbo Pomaga - mgr Agnieszka Paczkowska
16.10–16.30 Czy resocjalizacja w hospicjum jest możliwa? Wolontariat osób skazanych jako szczególna forma wolontariatu hospicyjnego - płk Lesław Bryłkowski, ppłk Robert Witkowski
16.30–16.40 Dyskusja

17.30 Msza św., kaplica w Hospicjum im. ks. E. Dutkiewicza SAC, ul. Mikołaja Kopernika 6, Gdańsk (godz. 17.00 wyjazd z parkingu dla autokarów przy ECS)
20.00–01.00 Uroczysta kolacja, Hotel Mercure Gdańsk Stare Miasto, ul. Jana Heweliusza 22

Dzień 2

6 PAŹDZIERNIKA 2018

9.00–10.10 Sesja III. Aspekty fizjoterapeutyczne
moderator: lek. med. Andrzej Gryncewicz

9.00–9.10 Jak stworzyć zespół z fizjoterapeutą – doświadczenia hospicyjne | mgr Iwona Maciejewska, mgr Bogumiła Litwińska, mgr Emilia Sałyga, mgr Małgorzata Węgrzynek, mgr Emilia Łapiak-Pasiorowska, mgr Martyna Baranowska
9.10–9.20 Kiedy poprosić o konsultację fizjoterapeutyczną ? | dr n.k.f. Agnieszka Wójcik
9.20–9.40 Jak oddycha twój pacjent – ważny aspekt pracy fizjoterapeuty | mgr Joanna Kurpiewska, mgr Dorota Rybak
9.40–10.00 Chory z SLA – możliwości prowadzenia fizjoterapii | dr Anna Pyszora
10.00–10.10 Dyskusja

10.10–11.30 Sesja IV. Aspekty leczenia bólu
moderator: dr n. med. Tomasz Buss

10.10–10.30 Ból duchowy w praktyce klinicznej| dr hab. Małgorzata Krajnik, prof. UMK
10.30–10.50 Inwazyjne metody leczenia bólu – możliwości a praktyka | lek. med. Ewa Zabul
10.50–11. 10 Marihuana medyczna w leczeniu bólu i w innych wskazaniach – co wiemy i czego oczekujemy | dr n. med. Janusz Wojtacki
11.10–11.20 Dyskusja

11.20–11.40 Przerwa na kawę

11.40–13.00 Sesja V. Aspekty psychiatryczne
moderator: mgr Agnieszka Paczkowska

11.40–12.00 Leczenie depresji u pacjentów w stanie terminalnym | dr n. med. Jakub Grabowski | wykład w ramach grantu naukowego
12.00–12.20 Leczenie demencji u pacjentów w stanie terminalnym | dr n. med. Hanna Kujawska-Danecka
12.20–12.40 Zespoły pobudzenia u pacjentów w stanie terminalnym | dr n. med. Alina Wilkowska
12.40–13.00 Dyskusja

13.00–14.00 Przerwa na lunch

14.00–15.10 Sesja VI. Aspekty wielospecjalistyczne
moderator: lek. med. Andrzej Gryncewicz
14.00–14.20 Pacjent z rozpoznaniem cukrzycy w opiece paliatywnej | dr n. med. Aleksandra Modlińska
14.20–14.40 Aspekty kardiologiczne opieki paliatywnej | dr n. med. Piotr Sobański
14.40–15.00 Pielęgnacja wkłucia centralnego i rurki tracheostomijnej z toaletą drzewa oskrzelowego| mgr Anna Gleinert
15.00–15.20 Rola pielęgniarki w żywieniu pozajelitowym | mgr Barbara Jankowska
15.20–15.30 Dyskusja

15.30–15.40 Zakończenie konferencji



WYKŁADOWCY

WARSZTATY

Dominik Krzyżanowski
Doktor nauk medycznych, magister pielęgniarstwa. Kieruje zespołem medycznym Bonifraterskiego Ośrodka Domowej Opieki Hospicyjnej we Wrocławiu, jest konsultantem wojewódzkim w dziedzinie pielęgniarstwa opieki paliatywnej dla województwa dolnośląskiego oraz kierownikiem Zakładu Medycznych Nauk Społecznych na Wydziale Nauk o Zdrowiu Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu. Należy do zarządu głównego Polskiego Towarzystwa Opieki Duchowej w Medycynie.

Joanna Kurpiewska
Magister fizjoterapii. Pracowała w oddziale stacjonarnym Ośrodka Opieki Hospicyjnej TPCH Hospicjum w Krakowie, obecnie jest koordynatorką Poradni Obrzęku Limfatycznego. Pod wpływem zainteresowań naukowych skoncentrowanych wokół zagadnień limfologicznych podjęła studia doktoranckie na w Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie. Autorka kilku publikacji oraz szkoleń z zakresu rehabilitacji, w tym prestiżowego czterotygodniowego szkolenia z zakresu terapii przeciwobrzękowej, organizowanego przez Földischul w Niemczech.

Iwona Maciejewska
Magister fizjoterapii, psychoonkolog. W trakcie specjalizacji w dziedzinie fizjoterapii, dyplomowana terapeutka PNF oraz terapeutka metody NDT Bobath dla dorosłych. Uczestniczka wielu kursów podypolomowych z zakresu fizjoterapii. Fizjoterapeutka w Fundacji Hospicjum Onkologiczne w Warszawie, obecnie koordynatorka zespołu fizjoterapeutów. Współpracuje z ośrodkiem OncoMedica Centrum Rehabilitacji w Warszawie. Wykładowczyni Wyższej Szkoły Rehabilitacji w Warszawie. Współautorka kilkunastu rozdziałów z zakresu onkologii oraz medycyny paliatywnej.

Anna Marlęga-Woźniak
Psycholog, psychoonkolog. Od siedmiu lat związana z Hospicjum im. ks. E. Dutkiewicza SAC w Gdańsku. Ukończyła studia podyplomowe z psychoonkologii na Gdańskim Uniwersytecie Medycznym. Odbyła szkolenia w zakresie terapii systemowej, racjonalnej terapii zachowania, terapii simontonowskiej i skoncentrowanej na rozwiązaniu oraz mindfulness. Na co dzień pracuje z chorymi onkologicznie i ich rodzinami, współpracuje też z Gdańskim Uniwersytetem Medycznym w ramach programu profilaktyki zdrowotnej oraz wspiera rodziców dzieci z niepełnosprawnością intelektualną. Prowadzi zajęcia „Pomoc psychologiczna w chorobie przewlekłej i terminalnej” na Uniwersytecie SWPS w Sopocie.

Rafał Młynarski
Doktor nauk medycznych, specjalista anestezjologii i intensywnej terapii. Od 1999 roku implantuje porty dożylne i zajmuje się ich serwisem. Wykonał kilka tysięcy implantacji portów dożylnych oraz setki konsultacji związanych z powikłaniami długoterminowego dostępu dożylnego. Przeprowadził dziesiątki szkoleń dla pielęgniarek na temat zasad użytkowania portów oraz warsztatów dla lekarzy z implantacji portów, rozpoznawania i leczenia powikłań. Autor wielu publikacji, w tym nowatorskiej pracy na temat wpływu radioterapii na porty dożylne oraz jedynej książki w całości poświęconej tej tematyce Port dożylny.

Agnieszka Paczkowska 
Psycholog, specjalista psychologii klinicznej, trener warsztatów umiejętności psychospołecznych, certyfikowany psychoonkolog, kierownik ds. edukacji i pomocy psychologicznej w Fundacji Hospicyjnej. Od 2004 roku pracuje w Hospicjum im. ks. E. Dutkiewicza SAC w Gdańsku i Fundacji Hospicyjnej. W swojej pracy korzysta z elementów terapii Gestalt, racjonalnej terapii zachowania, terapii simontonowskiej i skoncentrowanej na rozwiązaniu. Prowadzi szkolenia na temat komunikacji z chorym w trójmiejskich uniwersytetach, spotkania dla osób w żałobie, dla chorych, ich rodzin i wolontariuszy. Autorka publikacji o tematyce paliatywno-hospicyjnej. Współtwórczyni pierwszego w Polsce kompleksowego programu wsparcia dzieci i młodzieży w żałobie „Tumbo Pomaga” Fundacji Hospicyjnej.

Anna Pyszora
Doktor nauk o zdrowiu, fizjoterapeutka, specjalista w dziedzinie fizjoterapii, dyplomowany terapeuta PNF oraz NDT Bobath dla dorosłych, psychoonkolog. Asystentka w Katedrze i Zakładzie Opieki Paliatywnej Collegium Medicum Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, fizjoterapeutka na oddziale Opieki Paliatywnej w Szpitalu Uniwersyteckim nr 1 oraz w opiece domowej Hospicjum Popiełuszki i w Ośrodku Wentylacji Domowej w Bydgoszczy. Wykładowczyni kursów CMKP dla lekarzy i pielęgniarek specjalizujących się w medycynie paliatywnej. Współautorka pierwszej w Polsce książki Fizjoterapia w opiece paliatywnej, omawiającej problematykę fizjoterapii chorych objętych opieką paliatywną, autorka kilkudziesięciu artykułów naukowych i rozdziałów z zakresu onkologii oraz medycyny paliatywnej.

Maria Rogiewicz 
Doktor psychologii, psychoterapeutka i superwizor rekomendowany przez Polskie Towarzystwo Psychologiczne i Polskie Towarzystwo Psychiatryczne, superwizor psychoonkologii Polskiego Towarzystwa Psychoonkologicznego. Kierownik studiów podyplomowych z Psychoonkologii w Szkole Wyższej Psychologii Społecznej w Warszawie, Wrocławiu i Poznaniu. Prowadzi szkolenia, warsztaty, treningi dla lekarzy, pielęgniarek, psychologów z zakresu psychoterapii, psychoonkologii, komunikacji, profilaktyki i interwencji w zespole wypalenia zawodowego.

Dorota Rybak
Magister rehabilitacji. Pracuje w Hospicjum im. św. Łazarza w Krakowie jako fizjoterapeutka na oddziale stacjonarnym i w opiece domowej. Wieloletnia koordynatorka pracy rehabilitantów. Uczestniczyła w licznych konferencjach i szkoleniach z zakresu medycyny paliatywnej i rehabilitacji, w tym także leczenia obrzęku limfatycznego. Brała udział w badaniach dotyczących skuteczności terapii przeciwobrzękowej u chorych z zaawansowaną chorobą nowotworową prowadzonych w Hospicjum św. Łazarza.

Agnieszka Wójcik
Doktor nauk o kulturze fizycznej, fizjoterapeutka, specjalista w dziedzinie fizjoterapii, międzynarodowy terapeutka IPNFA oraz IBITA (metod PNF oraz NDT Bobath dla dorosłych), psychoonkolog. Zawodowo od wielu lat związana z opieką paliatywną przy Fundacji Hospicjum Onkologiczne w Warszawie. Pracuje jako fizjoterapeutka w ośrodku OncoMedica Centrum Rehabilitacji w Warszawie oraz wykładowca w Katedrze Fizjoterapii Wydziału Rehabilitacji AWF w Warszawie. Wykładowczyni kursów doskonalących studiów podyplomowych w CMKP dla lekarzy i pielęgniarek specjalizujących się w onkologii i medycynie paliatywnej. Współautorka pierwszej w Polsce książki Fizjoterapia w opiece paliatywnej, omawiającej problematykę fizjoterapii chorych objętych opieką paliatywną, autorka kilkudziesięciu artykułów naukowych i rozdziałów książek z zakresu onkologii oraz medycyny paliatywnej.


WYKŁADY

Lesław Bryłkowski
Pułkownik, dyrektor okręgowy Służby Więziennej w Gdańsku. W latach 1998–2014 dyrektor Zakładu Karnego w Gdańsku-Przeróbce. Dzięki jego współpracy z Hospicjum ks. Dutkiewicza w Gdańsku osadzeni z zakładu karnego zostali skierowani do prac porządkowych przy budowie Domu Hospicyjnego, a następnie po przeszkoleniu stanęli przy łóżkach pacjentów jako wolontariusze medyczni. Za wspieranie idei hospicyjnej i wolontariatu wśród więźniów nagrodzony tytułem Honorowy Wolontariusz Fundacji Hospicyjnej.

Anna Gleinert
Uzyskała licencjat z pielęgniarstwa, ukończyła specjalizację z pielęgniarstwa z anestezjologii i intensywnej terapii. Pracowała na oddziale Anestezjologii i Intensywnej Terapii Akademii Medycznej w Gdańsku, a od 23 lat w Szpitalach Tczewskich SA, również na Oddziale Anestezjologii i Intensywnej Terapii. Pełni obowiązki pielęgniarki koordynującej Oddział Anestezjologii oraz Pielęgniarki Oddziałowej Oddziału Anestezjologii i Intensywnej Terapii. Pochodzi z Tczewa i tam mieszka.

Jakub Grabowski
Doktor nauk medycznych, specjalista w dziedzinie psychiatrii oraz specjalista terapii środowiskowej (tytuł nadany przez Sekcję Psychiatrii Środowiskowej i Rehabilitacji Polskiego Towarzystwa Psychiatrycznego). Jest pracownikiem Kliniki Psychiatrii Rozwojowej, Zaburzeń Psychotycznych i Wieku Podeszłego Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, kieruje również pracą jednego z gdańskich Zespołów Leczenia Środowiskowego. W latach 2017–2018 zapoznawał się z europejskimi metodami pracy klinicznej i badawczej podczas szkoleń organizowanych w Klinikach Psychiatrycznych Uniwersytetu Kartezjusza w Paryżu i Uniwersytetu w Hamburgu.

Andrzej Gryncewicz
Lekarz medycyny, specjalista anestezjologii i intensywnej terapii oraz medycyny paliatywnej. Z Hospicjum im. ks. E. Dutkiewicza związany od jego początków w 1983 roku, najpierw jako wolontariusz, obecnie jako kierownik medyczny. Jako pionier ruchu hospicyjnego tworzył podwaliny medycyny paliatywnej w Polsce. Otrzymał Złoty Krzyż Zasługi nadany przez Prezydenta RP za wyjątkową pracę na rzecz chorych i ich bliskich.

Barbara Jankowska
Magister, absolwentka Wydziału Nauk o Zdrowiu w Akademii Medycznej Gdańsku. Uczestniczka wielu kursów żywieniowych. Od 28 lat pracuje na oddziale chirurgii dorosłych, w tym dziesięć w Poradni Żywienia Dojelitowego i Pozajelitowego w Warunkach Domowych. Szkoli pacjentów i ich opiekunów do procedury żywienia.

Małgorzata Krajnik
Doktor habilitowana nauk medycznych, profesor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu, specjalista chorób wewnętrznych i medycyny paliatywnej. Kieruje Katedrą i Zakładem Opieki Paliatywnej UMK, Collegium Medicum im. L. Rydygiera w Bydgoszczy. Wykładowczyni studiów podyplomowych z psychoonkologii na Uniwersytecie SWPS w Warszawie i we Wrocławiu oraz studiów podyplomowych bioetyki i prawa medycznego (w poprzednich latach na Uniwersytecie kard. Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, w ostatnim roku na Uniwersytecie Papieskim Jana Pawła II w Krakowie). Współprzewodnicząca i współzałożycielka (razem z ks. prof. Wojciechem Bołozem) Polskiej Grupy Roboczej ds. Problemów Etycznych Końca Życia. Prezes Polskiego Towarzystwa Opieki Duchowej w Medycynie.

Piotr Krakowiak SAC
Pallotyn, doktor habilitowany, profesor Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, teolog, psycholog i pedagog społeczny, Krajowy Duszpasterz Hospicjów. Kierownik Pracowni badania potrzeb duchowych i jakości opieki w Katedrze Pracy Socjalnej UMK w Toruniu, ekspert Europejskiej Akademii Opieki Paliatywnej (www.eupca.eu), członek grupy roboczej Global Network for Spirituality and Health (GNSAH). Autor i redaktor kilkunastu książek i wielu recenzowanych artykułów związanych z tematyką paliatywno-hospicyjną, wolontariatem, pracą socjalną, duszpasterstwem i opieką duchową.

Hanna Kujawska-Danecka
Doktor nauk medycznych, specjalista chorób wewnętrznych i geriatrii, adiunkt w Klinice Chorób Wewnętrznych, Chorób Tkanki Łącznej i Geriatrii GUMed. Prowadzi projekty badawcze z zakresu geriatrii i gerontologii. Jako geriatra w swojej praktyce klinicznej zajmuje się pacjentami z różnymi schorzeniami typowymi dla wieku podeszłego, również z otępieniem w różnym stopniu zaawansowania.

Ewa Malek
Licencjat pielęgniarstwa. Pracuje w oddziale dializy otrzewnowej na stanowisku pielęgniarki oddziałowej. Zajmuje się edukacją przeddializacyjną, ułatwiając pacjentom i ich rodzinom podjęcie decyzji dotyczącej wyboru metody leczenia nerkozastępczego. Edukuje pacjentów, którzy rozpoczynają leczenia dializą otrzewnową lub są w trakcie. Szkoli zarówno personel pielęgniarski, jak i lekarski. Współautorka książki Dializoterapia dla pielęgniarek.

Aleksandra Modlińska
doktor nauk medycznych, specjalista chorób wewnętrznych, medycyny paliatywnej i diabetologii. Od ponad 20 lat związana z Zakładem Medycyny Paliatywnej GUMed. Doświadczony lekarz zespołów hospicyjnej opieki domowej i stacjonarnej, kierownik medyczny w Domu Hospicyjnym Caritas im. św. Józefa w Sopocie oraz konsultant wojewódzki w zakresie medycyny paliatywnej w województwie pomorskim. Odznaczona Medalem Prezydenta Miasta Gdańska za pracę na rzecz przewlekle chorych, laureatka nagrody Profesjonaliści Forbesa 2013 w kategorii zawody zaufania publicznego oraz Wyróżnienia Specjalnego Caritas za wolontaryjną działalność w Kenii. Wyróżniona przez Okręgową Izbę Lekarska w Gdańsku nagrodą im. Aleksandry Gabrysiak. Autorka wielu publikacji naukowych, redaktorka i współautorka podręczników dla studentów i wolontariuszy, organizatorka kształcenia przed- i podyplomowego w dziedzinie medycyny paliatywnej, promotor i recenzent prac.

Leszek Pawłowski
Doktor nauk medycznych, adiunkt w Zakładzie Medycyny Paliatywnej Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego. Należy do Polskiej Grupy Roboczej ds. Problemów Etycznych Końca Życia, EAPC Task Force on Volunteering in Hospice and Palliative Care oraz do Rady Naukowej czasopisma Palliative Medicine in Practice. Współpracuje z wieloma organizacjami pozarządowymi zaangażowanymi w ochronę zdrowia. Jest autorem lub współautorem ponad 80 prac naukowych i popularnonaukowych dotyczących prawa ochrony zdrowia, wolontariatu oraz opieki paliatywnej i hospicyjnej. Prowadzi zajęcia dla studentów studiów medycznych, uczestniczy w kształceniu podyplomowym lekarzy, a także wykłada na kursach dla wolontariuszy i koordynatorów wolontariatu.

Elżbieta Skowrońska
Magister pielęgniarstwa, specjalista w dziedzinie pielęgniarstwa w opiece paliatywnej, naczelna pielęgniarka w Hospicjum im. ks. E Dutkiewicza SAC W Gdańsku, z którym związana jest od ponad 30 lat. Członkini zarządu Polskiego Towarzystwa Pielęgniarstwa Opieki Paliatywnej i konsultant wojewódzka w dziedzinie pielęgniarstwa w opiece paliatywnej. Prowadzi zajęcia z zakresu opieki nad osobami u kresu życia dla pracowników służby zdrowia. Za zasługi w działalności na rzecz osób potrzebujących pomocy i wsparcia otrzymała Złoty Krzyż Zasługi nadany przez Prezydenta RP.

Piotr Sobański
Doktor nauk medycznych, specjalista kardiolog, związany z Hospicjum im. ks. Jerzego Popiełuszki w Bydgoszczy, zaangażowany w nauczanie opieki paliatywnej, wieloletni pracownik i kierownik oddziałów kardiologicznych szpitali w Bydgoszczy, kierował Wojewódzką Poradnią Niewydolności Serca. Od 2011 w Centrum Opieki Paliatywnej w Bazylei, którym kierował do 2016 roku. Obecnie ordynator Oddziału OP w Szpitalu Schwyz. Założyciel i przewodniczący Grupy Roboczej Europejskiego Towarzystwa Opieki Paliatywnej (EAPC) ds. Opieki Paliatywnej nad Osobami ze Schorzeniami Kardiologicznymi oraz członek Grupy Roboczej Polskiego Towarzystwa Kardiologiczngo. Autor licznych publikacji naukowych poświęconych schyłkowej niewydolności serca i opiece paliatywnej. Zainteresowania naukowe: paliatywne leczenie duszności, receptory opioidowe w układzie sercowo-naczyniowym i oddechowym oraz farmakologiczne działanie opioidów w tych układach.

Robert Twycross
Doktor medycyny. Jeden z pionierów współczesnej medycyny paliatywnej, były pracownik naukowy Hospicjum St. Christopher’s w Londynie. Prowadził badania nad diamorfiną, morfiną i metadonem w leczeniu bólu nowotworowego, za co uzyskał doktorat na Uniwersytecie Oksfordzkim. Przewodniczył Centrum Współpracy WHO ds. Opieki Paliatywnej, był dyrektorem akademickim Międzynarodowego Centrum Opieki Paliatywnej w Oksfordzie oraz adiunktem medycyny paliatywnej Uniwersytecie Oksfordzkim. Wykładał w niemal 50 krajach, utrzymywał szczególnie bliskie związki akademickie z Argentyną, Indiami i Polską. Laureat wielu nagród na całym świecie za całokształt działalności, autor prawie 300 artykułów, rozdziałów, artykułów wstępnych i książek.

Alina Wilkowska
Doktor nauk medycznych, specjalista w dziedzinie psychiatrii, adiunkt w Klinice Psychiatrii Dorosłych GUMed, pracuje w oddziale ogólno-psychiatrycznym. Obszarem jej działalności naukowej są zaburzenia psychiczne w chorobach somatycznych. Jest autorką prac na temat depresji po zawale serca, powikłań somatycznych u pacjentów leczonych psychiatrycznie. Ostatnio bierze także udział w procesie kwalifikacji pacjentów do przeszczepu serca i zajmuje się opieką psychiatryczną po przeszczepie.

Robert Witkowski
Podpułkownik Służby Więziennej, dyrektor Aresztu Śledczego w Elblągu. Pedagog społeczny i terapeuta uzależnień. Członek zarządu gdańskiego koła Polskiego Towarzystwa Penitencjarnego. Autor wielu publikacji na temat wolontariatu hospicyjnego osób odbywających karę pozbawienia wolności oraz readaptacji społecznej skazanych zagrożonych bezdomnością. Współpracuje z Wydziałem Nauk Społecznych Uniwersytetu Gdańskiego, prowadząc autorski program zajęć dla studentów psychologii.

Janusz Wojtacki
Doktor nauk medycznych, onkolog, od prawie 30 lat związany z Hospicjum im. ks. E. Dutkiewicza w Gdańsku – na początku jako wolontariusz, potem jako lekarz. Szczególnie związany z Poradnią Medycyny Paliatywnej Fundacji Hospicyjnej i chorymi w opiece domowej. Współpracuje z Akademią Walki z Rakiem w Gdańsku. Jest autorem i współautorem ponad 140 publikacji wydanych w kraju i zagranicą, których część uhonorowano grantami naukowymi. Zainteresowania naukowe: ból przebijający, marihuana medyczna, witamina D w opiece paliatywnej, wolontariat hospicyjny. W lutym 2016 odebrał statuetkę Anioł Medycyny, nagrodę Fundacji Anioły Farmacji i Anioły Medycyny, powołaną w celu wyróżniania lekarzy i farmaceutów szczególnie oddanych chorym. Laureat nagrody im. Aleksandy Gabrysiak w 2017 roku.

Ewa Zabul
Lekarz medycyny, specjalista anestezjologii i intensywnej terapii, pracuje jako anestezjolog i kierownik bloku operacyjnego w Szpitalu Zdrowie w Kwidzynie oraz w Hospicjum Dutkiewicza w Gdańsku w zakresie opieki paliatywnej i leczenia bólu. Prowadziła liczne badania kliniczne celem wprowadzenia nowych leków przeciwbólowych do rejestracji w kraju. Przewodniczyła zespołowi leczenia bólu w Polsko-Amerykańskich Klinikach Serca i uzyskała dla szpitala certyfikat „Szpital bez bólu”, wprowadzając standardy leczenia bólu. Prowadzi szkolenia w zakresie terapii bólu. Wiedzę poszerzała m.in. na studiach Medycyna Bólu organizowanych przez Polskie Towarzystwo Badania Bólu na UJ, zakończonych certyfikowanym egzaminem poświadczającym uzyskanie umiejętności w zakresie leczenia bólu. Członkini Polskiego Towarzystwa Anestezjologii i Intensywnej Terapii oraz Polskiego Towarzystwa Badania Bólu.

KOMITET NAUKOWY

Tomasz Buss
Doktor nauk medycznych, specjalista medycyny paliatywnej z wieloletnim doświadczeniem w pracy z pacjentami pozostającymi pod opieką paliatywną zarówno w hospicjach domowych, jak i stacjonarnych. Jest starszym asystentem w Zakładzie Medycyny Paliatywnej w GUMed. Prowadzi zajęcia dydaktyczne ze studentami, lekarzami specjalizującymi się w medycynie paliatywnej i chorobach wewnętrznych oraz z pielęgniarkami. Był członkiem komitetów organizacyjnych i naukowych konferencji z zakresu opieki paliatywnej i psychoonkologii. Autor i współautor około 100 publikacji naukowych z zakresu opieki paliatywnej, artykułów badawczych i poglądowych w czasopismach polsko- i anglojęzycznych, rozdziałów w książkach i prac zjazdowych.

Anna Janowicz 
Doktor nauk społecznych, prezes zarządu Fundacji Hospicyjnej Fundacji. Pierwsza w Polsce absolwentka European Palliative Care Academy, międzynarodowej szkoły liderów opieki paliatywno-hospicyjnej. Autorka i współautorka publikacji dotyczących pozamedycznych aspektów opieki u kresu życia, w tym przede wszystkim opieki nieformalnej – wolontariatu i jego koordynacji oraz opiekunów rodzinnych.